18 Ekim 2025 Cumartesi

Bir Derginin Ardında Uzun Koşu



Bir Derginin Ardında Uzun Koşu

"Sanat Emeği" dergisiyle birlikte eş zamanlı olarak internetten istettiğim "Militan" dergileri iki cilt halinde bugün elime ulaştı.

Uzun yıllar bir kitabevinin tozlu raflarında beklediği belliydi. Mavi cildi solmuş kenarları kitap tozlarıyla kaplanmıştı. Derginin içi ise tertemizdi. Belli ki titiz, dergileri özenli okuyan birinin kütüphanesinden çıkmış, sahafların tozlu raflarına gelip konmuştu. Şimdi benim elimin altındaydı 1970'lerin kallavi dergisi “Militan” 18 sayısıyla.

"Militan" 46 yıl önceki bir dergi. Kurucuları Ataol Behramoğlu ve Nihat Behram. İlk sayısı Ocak 1975'te çıkmış. Ben o yıllarda bir lise öğrencisiydim, edebiyat, şiir sadece okul kitaplarındaydı bizim için. Güncel siyasetin iyice ısındığı Faşist saldırıların yoğunlaştığı dirim-kalım sonraki yıllar.

Bugün "Militan" dergisine daha soğukkanlı bakabiliriz. Ben de öyle yapacağım. Epey gecikmiş olsa da daha önceleri bazı sayılarını okuduğum dergiyi birinci sayısından kapandığı 18. sayıya değin ayrıntılı okuyup inceleyebileceğim. (Ahmet Özer, kütüphanesindeki fazla dergileri bana vermişti, aralarında Militan'ın bir iki sayısını da vardı.)

Aslında "Militan" dergisinde bir şiirin ardına düşmüştüm. Ataol Behramoğlu'nun "Yılmaz Güney İçin" adlı şiirine künye arıyordum SarmalÇevrim dergisinde yazacağım yazı için. Ataol Behramoğlu'nun şiiri ilk olarak nerede yayımlanmıştı, hangi dergi ya da kitapta yer almıştı? Bu kısacık bilgiye bir türlü ulaşamıyordum.

SarmalÇevrim dergisinin Kasım-Aralık 24. sayısına “Yılmaz Güney’e Adanmış Şiirler” adlı araştırmamı hazırlarken Ataol Behramoğlu’na e- postayla kısa bir ileti yazıp şiirin yayın bilgilerini sormuştum. Ataol Behramoğlu hatırlayamadığını söyleyip kendisiyle ilgili tez hazırlayan akademisyene yönlendirmişti beni. Oradan da bir bilgi çıkmadı.

Araştırmacı Turgut Çeviker'le küratörlüğünü yaptığı Tevfik Fikret sergisindeki görüşmemizde bu şiirin "Militan" dergisinde yayımlandığını söylemişti.

Şiirin künye bilgisine ulaşmak isteği, "Militan" dergisinin tüm sayılarını edinmeye kadar götürdü beni nihayetinde. Elimde hazır bir ipucu vardı artık. "Militan" dergisinin sayfalarında meraklı bir yolculuğa başladım. Ne var ki defalarca dergiyi baştan sona taramakla birlikte Ataol Behramoğlu'nun şiirine yine de rastlayamadım. Acaba Turgut Çeviker'in söylediği başka bir dergi miydi?

Yılmaz Güney'e adanmış şiirin künyesine ulaşmaya kararlıyım. Belki bir gün bir dergide ya da bir kitapta karşılaşırım Ataol Behramoğlu'nun şiirinin tam künyesiyle:

 

              YILMAZ GÜNEY İÇİN

Bütün halklar gibi güzel olan halkımız

      Sende kendini görüyor, var olduğunu
      Ve bu çocuk gibi sevindiriyor onu


      Halkımızın hareketleri

      Yansıyor senin hareketlerinde
     
      Gülmesi, konuşması, yürümesi

Seni yok saymak için cüceler
      Uğraşadursunlar

      Sen varsın. Çünkü Türkiye var.
 

(1973) 

ATAOL BEHRAMOĞLU

 

Hiç yorum yok: